Σάββατο, 29 Ιουνίου 2013

OΠΩΡΟΠΩΛΕΙΟΝ "Ο ΑΠΟΛΛΩΝ"

Οπωροπωλείον " Ο Απόλλων "...  λάδι σε μουσαμά 55 Χ 46  cm
1939  -  Χατζηκυριάκος - Γκίκας Νίκος ( 1906 - 1994 )
Εθνική Πινακοθήκη - Αθήνα
Στο έργο του Χατζηκυριάκου - Γκίκα παρατηρούμε ένα εκπληκτικό συνδυασμό των διδαγμάτων του κυβισμού με την φύση, το φως, τα χρώματα και την αρχιτεκτονική  της Ελλάδας. Το έντονο ελληνικό φως, η κίνηση και ο ρυθμός είναι στοιχεία που έχουν δώσει διαφορετική πνοή στις κυβιστικές δημιουργίες του Γκίκα . Το όμορφο νησί της  Ύδρας των παιδικών του χρόνων, έπαιξε σημαντικό ρόλο στην διαμόρφωση της αισθητικής του, καθώς του επέτρεψε να συνδυάσει στοιχεία γεωμετρικού κυβισμού, αρχιτεκτονικής και φωτός. Ο ίδιος είχε δηλώσει ότι επηρεάστηκε βαθύτατα από το έργο του Ματίς, το ίδιο σημαντική ήταν η επίδραση που δέχθηκε από τους  Μπρακ και Πικάσο στο Παρίσι του ΄20.  Σίγουρα ο κορυφαίος Έλληνας ζωγράφος κατόρθωσε με ένα μοναδικό τρόπο να ενσωματώσει  τις κατακτήσεις της μοντέρνας ευρωπαϊκής τέχνης στην ελληνική παράδοση. 
Το "Οπωροπωλείον ο Απόλλων" μας βοηθά να κατανοήσουμε το μετακυβιστικό ιδίωμα του Γκίκα. Αν διαβάσουμε προσεκτικά τον πίνακα, θα δούμε ότι απεικονίζει αναγνωρίσιμα αντικείμενα: ένα μαγαζί που η ταμπέλα του δηλώνει το όνομά του. Κάτω από μια λευκή τέντα διακρίνουμε την πρόσοψη και την πόρτα. Μπροστά είναι απλωμένα τα καφάσια, όπου μπορούμε να αναγνωρίσουμε διάφορα λαχανικά και χορταρικά. Τι είναι λοιπόν το καινούριο εδώ; Ότι ο καλλιτέχνης σπάει, διαθλά την επιφάνεια –σαν να βλέπαμε το οπωροπωλείο μέσα σε ένα σπασμένο καθρέφτη– και σε κάθε κομμάτι απεικονίζει, με απλό διακοσμητικό τρόπο, ένα διαφορετικό θέμα. Έτσι η εικόνα μοιάζει με ένα παζλ. Ο Χατζηκυριάκος-Γκίκας αγαπάει τα ζωηρά χρώματα και τα ποικίλα σχήματα, γι’ αυτό οι πίνακές του μεταδίδουν ένα αίσθημα ζωικής ευφορίας και αισιοδοξίας.

Σάββατο, 15 Ιουνίου 2013

ΤΟ ΓΙΑΝΤΕΣ

Giantes... oil on canvas 46 X 37 - 1878
 by Nicolaos Gyzis (1842 - 1901) - National Gallery, Athens 

Ο Νικόλαος Γύζης  υπήρξε  ένας από τους μεγάλους Έλληνες ζωγράφους του 19ου αιώνα, γεννήθηκε στο Σκλαβοχώρι της Τήνου το 1842 και σπούδασε αρχικά στο Σχολείο Τεχνών στην Αθήνα. Το 1865 έφυγε για το Μόναχο όπου παρακολούθησε ζωγραφική στην Ακαδημία Καλών Τεχνών, σαν μαθητής του καθηγητή Piloty. Το 1871 ανοίγει δικό του εργαστήρι και μετά από πολλές εκθέσεις στο Μόναχο, Νυρεμβέργη και Παρίσι διορίζεται τακτικός καθηγητής της ζωγραφικής Ακαδημίας του Μονάχου.
Το μεγάλο ζωγραφικό του έργο χωρίζεται σε δύο περιόδους. Η πρώτη περίοδος χαρακτηρίζεται από ένα είδος ηθογραφικού νατουραλισμού, με θέματα παρμένα από την ελληνική ύπαιθρο και την καθημερινή ζωή της ελληνικής οικογένειας. Στην δεύτερη περίοδο παρατηρούμε μια στροφή στον νεοκλασικό συμβολισμό, μέσα από τον οποίον  αποζητά να εκφράσει  βαθύτερες έννοιες της ζωής. 
Ο ζωγράφος αν και  επηρεασμένος βαθύτατα από το πνεύμα και τις αρχές του γερμανικού ακαδημαϊσμού του Μονάχου,  καταφέρνει να διατηρήσει στο έργο του το ελληνικό μέτρο και να φωτίσει τα γερμανικά σκοτεινά χρώματα με ελληνικό φως, που κληρονόμησε  από τις μνήμες και τα βιώματα του στην Ελλάδα.

Σάββατο, 1 Ιουνίου 2013

ΟΙ ΜΟΥΣΕΣ

The Muses ...  1893  -  oil on canvas 171.5 X 137.5
 By Maurice Denis (1870-1943)  -  d' Orsay Museum Paris
 Ένα από τα διασημότερα και πιο υποβλητικά έργα του Γάλλου εμπρεσιονιστή ζωγράφου Μορίς Ντενί, στο οποίο φαίνεται η έντονη επιρροή του ζωγράφου στην τεχνοτροπία του συνθετισμού . Με αφαιρετική διάθεση ο ζωγράφος αποτυπώνει μια σκηνή καθημερινής ζωής τόσο πολύ απλοποιημένη που ξεφεύγει από κάθε πραγματικότητα. Μέσα σε μια σχεδόν μαγική  ατμόσφαιρα, οι μορφές φαίνονται ακινητοποιημένες σε απόλυτα μελετημένες στάσεις κάτω από τις αφύσικες σιλουέτες των  δέντρων. Ιδιαίτερη εντύπωση προκαλεί το χώμα με τα πεσμένα σκόρπια φύλλα που μοιάζει περισσότερο με χαλί παρά με πραγματικό έδαφος. Ο Μορίς Ντενί μαζί με τον Πολ Σεριζιέ, θεωρούνται οι κύριοι θεμελιωτές της ομάδας των ναμπί (προφήτες), όπου με προσωπικές µεταφορές και σύµβολα εικαστικής έκφρασης, προετοίµασαν την ανάπτυξη της αφηρηµένης τέχνης του 20ού αιώνα.